خبرگزاری مدار شرقی، گروه بین الملل– محمد فاطمی زاده: در پی تهاجم داعش به شمال عراق که در نتیجهٔ آن پیشمرگهای کرد به طور غیررسمی کنترل برخی از مناطق را که نیروهای تحت کنترل بغداد رهایشان کرده بودند، در دست گرفتند، خواستهها برای استقلال کردستان قوت گرفت.
با عملیات مشترک نیروهای کرد و حکومت مرکزی عراق برای آزادسازی موصل، تاریخ همهپرسی بارها اعلام شد و به تعویق افتاد. سرانجام مقامهای بلندپایه دولتی و احزاب سیاسی کردستان عراق تاریخ برگزاری همهپرسی برای اعلام استقلال کردستان عراق را ۲۵ سپتامبر ۲۰۱۷ اعلام کردند. این تصمیم در طی نشستی در اربیل عراق به ریاست «مسعود بارزانی» رهبر کردستان عراق گرفته شد.
علیرغم افزایش مخالفت های بغداد و کشورهای همسایه عراق با جدایی اقلیم کردستان و تجزیه عراق، همه پرسی جدایی کردستان عراق ۲۵ سپتامبر برگزار شد. ناظران معتقد هستند جدایی احتمالی اقلیم نفع و صرفی برای مردم کرد نخواهد داشت؛ چرا که کشوری محصور در خشکی و با ضعف ژئوپلیتیک و عدم شناسایی از سوی جامعه بین المللی در سرزمین پر منازعه خاورمیانه ظهور خواهد کرد.
در این راستا خبرنگار مدار شرقی گفتگویی با «عباس البیاتی» عضو پارلمان عراق انجام داده که در ادامه می آید.
*روند مبارزه با تروریست های داعش و نابودی کامل این گروه تکفیری و همچنین بازسازی مناطق آزادشده را چگونه ارزیابی می کنید؟ در خصوص مرحله پساداعش نیز توضیح دهید.
باید با منابع ایجاد تروریسم مانند برخی مدارس فقهی و فکری در حوزه خلیج فارس و منابع مالی حامی آن هم مقابله کردتا نابودی کامل داعش چند روز بیشتر باقی نمانده است و طی روزهای آتی مناطقی مانند القائم نیز آزاد خواهند شد. کلام سردار سلیمانی درباره نابودی داعش در ماه های آتی نیز طبق اطلاعات میدانی درست است اما مبارزه با تروریسم به اقداماتی فراتر از جنبه نظامی یعنی فعالیت های فرهنگی، امنیتی، اجتماعی و اقتصادی و همچنین حفظ مرزها نیاز دارد. علاوه بر آن باید با منابع ایجاد تروریسم مانند برخی مدارس فقهی و فکری در حوزه خلیج فارس و منابع مالی حامی آن هم مقابله کرد. ما داعش را از لحاظ نظامی نابود کردیم اما بلاشک شبکه هایی از آن باقی می ماند که در صدد عملیات های تروریستی در برخی زمان ها خواهند بود و مقابله با این تهدیدها نیازمند اقدامات اطلاعاتی است.
*تحلیل شما از برگزاری همه پرسی در اقلیم کردستان و اختلافات ایجاد شده میان رهبران کُردی چیست؟ آیا امکان مجازات و تحت پیگرد قراردادن «مسعود بارزانی» طبق قانون اساسی وجود دارد؟
در خصوص مجازات رهبران کُرد نیز باید بگویم که این موضوع نیازمند یک اقدام قضایی است و نمی توان با نظرات سیاسی چنین کاری کردهمه پرسی اقلیم کردستان به گذشته پیوسته و هیچ گروهی در عراق و در منطقه آن را تایید نکرده است ولی برخی از رهبران کُردی در صدد مقابله با این اراده عراقی و بین المللی بودند و امروز آن ها هزینه این اشتباه و چالش آفرینی خود را پرداخت می کنند. در حال حاضر میان رهبران اقلیم کردستان نیز اختلافاتی ایجاد شده و برخی از رهبران مهم این منطقه با همه پرسی مخالفت کرده اند اما به دلیل نگرانی از افکار عمومی مجبور به همراهی با این همه پرسی شده اند. همچنین برخی از رهبران و شخصیت های کُرد در بغداد یا خود اقلیم برگزاری این همه پرسی را محکوم کردند. در خصوص مجازات رهبران کُرد نیز باید بگویم که این موضوع نیازمند یک اقدام قضایی است و نمی توان با نظرات سیاسی چنین کاری کرد. ما همچنان به گفتگو ایمان داریم و کُردها باید علاوه بر لغو نتایج همه پرسی، احترام خود را به قانون اساسی عراق و همچنین حفظ وحدت کشور اعلام کنند.
*اخیرا رهبر معظم انقلاب فرمودند که استقلال اقلیم کردستان به معناس تشکیل «اسرائیل دوم» در منطقه است. به نظر شما علت حمایت صهیونیست ها از اربیل و تلاش برای تسلیح نظامیان اقلیم کردستان چیست؟
کلام رهبری دقیق است؛ زیرا وجود کشوری با ویژگی های خاص و عدم تفاهم آن با پایتخت های موثر از جمله تهران، بغداد، دمشق و آنکارا که در حوزه سیاسی و ژئوسیاسی بسیار مهم و تاثیرگذار هستند، با اراده این پایتخت ها در تعارض و تقابل است. زیرا آنها ( مقامات اقلیم کردستان) می خواهند که بخشی از یک کشور را در خدمت خود گرفته و بدون تفاهم اقدام به تاسیس کشوری در آن کنند. نکته مهم این است که اسرائیل این اقدام اقلیم کردستان را تایید کرده ولی مقامات آن هیچگونه برائتی از اسرائیل نجسته اند و این موضوع باعث میشود که کشورهای منطقه نگران ایجاد پلی میان اسرائیل و اقلیم کردستان و بازی آن ها با امنیت و ثبات و ملت های منطقه شوند. حضور ده ها ساله اسرائیل در منطقه موجب جنگ و آشوب شده و کشورهای منطقه چگونه می توانند بپذیرند که اسرائیل دومی ایجاد شود و منطقه درگیر جنگ های مستمر گردد.
*نقش آیت الله سیستانی را در حل اختلافات پیش آمده پس از برگزاری همه پرسی اقلیم کردستان و ایجاد وحدت میان عراقی ها چگونه ارزیابی می کنید؟
آیت الله سیستانی ضامن فرآیندهای سیاسی هستند ولی در جزئیات دخالت نمی کنندآیت الله سیستانی سوپاپ امنیت برای فرآیندهای سیاسی و وحدت عراق هستند. ایشان بر اجرای قانون اساسی به عنوان خواسته و اراده مردم عراق حریص می باشند و با حضور و نظردهی در پیچ های سرنوشت ساز سیاسی کشور موجب بهبود و تصحیح مسیر آن شده اند. موضع ایشان نیز در قبال همه پرسی اقلیم کردستان آشکار بود و بر وحدت عراق و حفظ حقوق تمام عراقی ها و پایبندی به قانون اساسی تاکید کردند. ایشان ضامن فرآیندهای سیاسی هستند ولی در جزئیات دخالت نمی کنند. البته هر زمان که احساس کنند نیاز به حضور هست، ایفای نقش می نمایند و همگان نیز از ایشان رضایت دارند. زیرا آیت الله سیستانی نگاه پدرانه به امور دارند و به مساوات با همگان تعامل می کنند. حضور ایشان موجب تصحیح روند سیاسی در کشور می شود.
*علت هجمه ها به الحشد الشعبی و متهم کردن این گروه به مداخله در تحولات اقلیم کردستان و عملیات کرکوک چیست؟
الحشد الشعبی امروز یک نهاد امنیتی قانونی و تحت امر فرمانده کل نیروهای مسلح است و بعد از ارتش و پلیس به عنوان قدرت سوم از امنیت کشور حمایت و به ارتش و پلیس کمک می کند. الحشد الشعبی با فرمان فرمانده کل نیروهای مسلح در عملیات کرکوک و دیالی و صلاح الدین و موصل شرکت کرده و به صورتی فردی اقدامی نکرده است. الحشد الشعبی طبق چارچوب نیروهای مسلح، ماموریت محوله به خود از سوی اتاق عملیات مشترک را به انجام رسانده و مشکلی با دیگران ندارد. عقب راندن نیروهای کُردی از این مناطق نیز مسالمت آمیز و به دور از جنگ بوده است و میان دولت و اقلیم کردستان نبردی رخ نداده است. بنابراین هر اقدامی که نیروهای ما در آن منطقه انجام داده اند و خود گروه های سیاسی اقلیم کردستان نیز به آنها کمک کرده اند، طبق قانون اساسی و همچنین خواسته خود مردم ترکمان و عرب و مسیحی ها بوده است. خود مسیحی ها خواستار حضور نیروهای دولت مرکزی برای تسلط بر این مناطق بوده اند.
*در خصوص حمله به کنسولگری ایران در اربیل توضیح دهید و موضع شما در این خصوص چیست؟
پایین کشیده پرچم ایران، توهین به میلیون ها نفر از مردم بوده است و در حقیقت این کنسولگری خاک یک کشور محسوب می شودکنسولگری ایران در اقلیم کردستان به کُردها خدمات می دهد نه به ایرانی ها و در حقیقت در راستای منافع کُردها در اربیل فعالیت می کند. ما از هجوم برخی از طرف های افراطی کُرد به کنسولگری ایران تعجب می کنیم. این کنسولگری مورد حمایت بین المللی است و توافق نامه های بین المللی از آن حفاظت می کنند. معتقدم که این اقدام نقض این توافق نامه های بین المللی است. این اقدام و پایین کشیده پرچم ایران، توهین به میلیون ها نفر از مردم بوده است و در حقیقت این کنسولگری خاک یک کشور محسوب می شود. این اقدام نقض آشکار قوانین بین المللی بوده است. حق مردم این است که به صورت مسالمت آمیز در برابر کنسولگری ها اعتراض و تظاهرات کنند و ما متعجبیم که آنها در برابر کنسولگری آمریکا به صورت مسالمت آمیز تظاهرات می کنند و وارد آن هم نمی شوند اما در برابر کنسولگری ایران و ترکیه حاضر شده و پرچم آنها را به زیر می کشند. علت این اقدامات دوگانه چیست؟ کل کشورهای اروپایی و آمریکا هم با همه پرسی مخالفت کردند اما چرا فقط با کنسولگری ایران چنین کاری انجام دادند؟ اگر مسأله کرکوک است، ایران در آن شرکتی نداشته ولی چرا از ایران انتقام می گیرند؟ این در حالی است که ایران از ابتدا با عراق در مبارزه با تروریسم و داعش همراه بوده است.