کردهای عراق امروز به پای صندوقهای رای رفتند تا در انتخابات پارلمانی در این منطقه شرکت کنند. انتخاباتی که یک سال پس از رفراندوم ناموفق استقلال کردستان عراق صورت گرفت و در این یکسال تحت فشارهای سنگین اقتصادی و سیاسی از سوی بغداد قرار گرفت.
به گزارش مدار شرقی، دو حزب دموکراتیک کردستان و اتحادیه میهنی کردستان هردو به شکل سنتی اصلیترین رقیب یکدیگر در عرصه سیاسی کردستان عراق هستند و بطور معمول سعی کردند در طول دهههای اخیر قدرت را میان خود تقسیم کنند. اما اکنون هر دو حزب در داخل خود با مشکلات عمدهای روبهرو هستند و حزب اتحادیه میهنی نیز از رهبری منسجم برخوردار نیست.
اما به نظر میرسد رایدهندگان منطقه کردستان پس از رفراندوم شکست خورده سال گذشته که چیزی جز کاهش استقلال سیاسی و اقتصادی به همراه نداشت، از انتخاب میان احزاب سنتی در عراق سرخورده شدهاند. از طرفی با توجه به اینکه اختلافات میان دو حزب اصلی کردستان عراق بر سر تعیین رییسجمهور عراق نیز افزایش پیدا کرده نگرانی از شرایط پسا انتخابات در کردستان عراق فارغ از نتیجهای که به دست میآید بسیار حایز اهمیت خواهد بود. روز گذشته نیز برهمصالح که از طرف حزب اتحادیه میهنی برای تصدی پست ریاستجمهوری به دیدار مسعود بارزانی ، دبیرکل حزب دموکراتیک کردستان رفت با یکدیگر نتوانستند به نتیجهای برای تعیین گزینه نهایی ریاستجمهوری برسند.
حزب اتحادیه میهنی معتقد است که به شکل سنتی ریاستجمهوری باید در اختیار این حزب قرار گیرد، اما حزب دموکراتیک کردستان معتقد است که اینبار نوبت نامزد این حزب است که به سمت ریاستجمهوری عراق دست پیدا کند. پارلمان عراق نیز تا روز سه شنبه به کردها زمان داده تا نامزد مورد نظر خود را تعیین کنند و با وجود خواست برهم صالح برای تعیین تکلیف ریاستجمهوری در پارلمان عراق، مسعود بارزانی معتقد است که فرآیند تعیین رییسجمهور باید در داخل کردستان عراق باقی بماند. اما این اختلافات موجب شده است تا نگرانیها در خصوص یک جنگ داخلی دیگر در کردستان عراق افزایش پیدا کند.
خبرگزاری الجزیره نیز در گزارشی به بررسی این موضوع پرداخته که آیا اختلافات در داخل کردستان عراق به یک جنگ داخلی تبدیل خواهد شد یا خیر. این گزارش عنوان میکند، معاهده صلح میان احزاب کرد طی دو دهه این منطقه را در عراق تبدیل به جزیرهای از ثبات در خاورمیانه کرد اما تضادها و اختلافات به سمتی سوق پیدا کرده که امروز این ثبات و امنیت از بین رفته است. در سال ۱۹۹۸ پس از تقریبا چهار سال جنگ داخلی، حزب دموکرات کردستان و اتحادیه میهنی به یک توافق در تقسیم قدرت دست پیدا کردند. حالا پس از ۲۰ سال به نظر میرسد حزب دموکراتیک کردستان قصد دارد حزب اتحادیه میهنی را از عرصه سیاسی کردستان حذف کند. در یک تقسیمبندی که پس از سقوط دیکتاتوری صدام به وجود آمد مقام ریاستجمهوری عراق و ریاست پارلمان کردستان در اختیار کردها و حزب اتحادیه میهنی بود و از سویی دیگر حزب دموکراتیک ریاست اقلیم را بر عهده داشت. اما حالا به نظر میرسد حزب دموکراتیک کردستان به رهبری مسعود بارزانی قصد دارد قدرت را بطور کامل و بدون مشارکت با اتحادیه میهنی در اختیار بگیرد و مرگ جلال طالبانی این فرصت را برای حزب دموکراتیک و شخص بارزانی فراهم کرده است و همین موضع موجب بالاگرفتن تنشها میان دو طرف شده است.
به نوشته الجزیره نتیجه این تنشهای جدید میان دو حزب اصلی کردستان عراق را میتوان در انتخابات پارلمانی این دوره مشاهده کرد. اگر حزب دموکراتیک کردستان بتواند در انتخابات پیروز شود و تصمیم بگیرد که حزب اتحادیه میهنی را به طور کلی کنار بگذارد، موج دیگری از بیثباتی یا حتی درگیریهای خشونت آمیز در این منطقه را به همراه خواهدداشت.
اما نکته جالب توجه در خصوص دو حزب اصلی کردستان عراق این است که هر دو قائم به فرد هستند. از همین رو این موضوع به ثبات و حضور یک فرد بستگی دارد و هنگامی که این فرد از بین برود یک خلأ قدرت و بیثباتی در این دو حزب ایجاد میشود. این همان چیزی است که در اتحادیه میهنی شاهد آن هستیم. هنگامی که جلال طالبانی رییسجمهور پیشین عراق در اکتبر سال گذشته فوت کرد و چندماه پیش از آن نوشیروان مصطفی معاون وی نیز درگذشت عملا حزب با یک خلأ قدرت روبهرو شد.
اکنون حزب اتحادیه میهنی ضعیفتر از هر زمان دیگری است و توسط بیوه جلال طالبانی و پسرانش اداره میشود. بافل طالبانی پسر جلال طالبانی نیز رهبری یک گروه نظامی را برعهده دارد که تنها به شخص وی و حزب وفادار هستند. پس از فوت جلال طالبانی نیز تاکنون هیچ رهبر رسمی برای این حزب معرفی نشده است.
در همین حال مسعود بارزانی رهبر حزب دموکراتیک کردستان نیز ۷۲ سال سن دارد. مسعود بارزانی عملا برای اتحادیه میهنی خط و نشان کشیده و مشخص کرده که نمیخواهد دیگر با آنها در قدرت شریک باشد. در حال حاضر مسعود بارزانی هرچند از ریاست اقلیم کردستان عراق کنارهگیری کرده و داماد و برادرزاده خود نچیروان بارزانی را در این مسند قرار داده اما کماکان نقش محوری را در اداره اقلیم کردستان عراق ایفا میکند.
مسعود بارزانی حزب اتحادیه میهنی را متهم به خروج از آرمان کردستان مستقل میکند. زیرا معتقد است در جریان روند رفراندوم استقلال کردستان این حزب از آنها حمایت نکرده و اکنون به نحوی در تلاش است انتقام جریانهای به وجود آمده پس از رفراندوم استقلال را بگیرد. بنابراین مسعود بارزانی آنها را متهم به خیانت کرده و از طرفی حزب اتحادیه میهنی و شخص بافل طالبانی حزب دموکراتیک کردستان را متهم به تمامیتخواهی کرده است. چنین لفاظیهایی ممکن است شرایط را به سمتی سوق دهد که خشونتها افزایش پیدا کند.
در حال حاضر نگرانی این است که یک حزب قدرت کامل نظامی و سیاسی منطقه را در دست بگیرد. حزب دموکراتیک کردستان نیز اقداماتی را در این زمینه انجام داده است و در حال حاضر به دنبال آن است تا گزینه ریاستجمهوری خود فواد حسین را معرفی کند و تاکنون برهم صالح را رد کرده است. در این فضا بناست ۲۱ حزب کردستان عراق برای ۱۱ کرسی پارلمانی رقابت کند. اما بعید به نظر میرسد که هیچ حزبی بیش از ۵۱ درصد آرا را به خود اختصاص دهد. اما این شانس برای حزب دموکرات وجود دارد که با حزبی مانند گوران یا سایر احزاب تازه تاسیس وارد ائتلاف شود. از طرفی اگر در انتخابات ۳۰ سپتامبر نتایج انتخابات سراسری پارلمانی منجر به یک شکست سنگین برای اتحادیه میهنی شود، باز هم نمیتوان اتحادیه را خارج از عرصه سیاسی کردستان عراق دید.
ملا بختیار از اعضای ارشد حزب اتحادیه میهنی در مصاحبه با یک کانال کردی هشدار داد، حتی اگر ما تنها یک کرسی برنده شویم باز هم اتحادیه میهنی هستیم. ما مسلح هستیم و هیچ کس نمیتواند ما را خلعسلاح کند. در حال حاضر به نظر میرسد وضعیت بسیار خطرناک است و همه نگران از شرایط حاکم بر کردستان عراق هستند و حالا باید انتخابات و نتایج آن را نظاره کرد.