یک تحلیلگر سیاسی عراق معتقد است که چند شاخه شدن جریانات شیعه میان فتح، حکمت، استقامت و مستقل ها در نهایت به زیان شیعیان این کشور تمام خواهد شد.
به گزارش مدار شرقی [1]، « یحیی کبیسی »، تحلیلگر مسائل منطقه ای عراق در گفتگو با خبرگزاری آنا در خصوص جریان شناسی و ائتلاف های انتخاباتی که تاکنون شکل گرفته اند، تاکید کرد که کمیته عالی برگزاری انتخابات تاکنون بطور رسمی بیش از ۲۰۰ حزب سیاسی را ثبت نام کرده است که هر کدامشان برای خود ائتلافهای انتخاباتی تشکیل دادهاند تا بتوانند جایگاه خود را از حیث کسب بیشترین تعداد ممکن کرسی های پارلمان تضمین کنند؛ از لحاظ موقعیت قومی و مذهبی میتوان این آرایش سیاسی را به سه بخش احزاب کرد ، احزاب اهل سنت و احزاب شیعه تقسیم کرد.
این کارشناس افزود: «حیدر العبادی»، نخست وزیر عراق تصمیم گرفته است در این انتخابات جزئی از لیست آقای نوری مالکی، رئیس «حزب الدعوه» نباشد و بطور مستقل ائتلاف انتخاباتی خود را با عنوان «نصر العراق» تشکیل داده است و از سوی دیگر «نوری مالکی» با لیست دولت قانون وارد عرصه رقابتهای انتخاباتی شده است؛ لیست «مقتدا صدر»، رهبر جریان صدر نیز با عنوان «سائرون» با حزب توده عراق هم پیمان و وارد انتخابات خواهد شد و سید «عمار حکیم» نیز با لیست مستقل جریان «حکمت ملی» در انتخابات شرکت خواهد کرد.
«کبیسی» درباره سناریو های احزاب و گروههای مختلف برای شرکت در انتخابات بهویژه ائتلاف «نصر العراق» همچنین گفت: درست است که جریان های بزرگی مانند فتح و حکمت از ائتلاف با نصر خارج شدند ولی باید به آرایی که از سوی «العبادی» به سمت ائتلاف جذب میشود خوشبین بود؛ معتقدم که اگر این دو جریان در ائتلاف بودند باعث میشد تا میزان آرای ائتلاف بشکند و رای ها میان سه جریان بزرگ و قدرتمند تقسیم شود؛ در حال حاضر ما انتظار داریم «حزب الدعوه» که زیر فهرست ائتلاف نصر قرار دارد، بتواند تنها در بغداد دست کم سه کرسی و شاید شش تا هفت کرسی را بدست بیاورد.
وی در ادامه گفت: طبعا اگر دو جریان دیگر قدرتمند در این ائتلاف باقی می ماندند رای ها میشکست و تا این حد نمی توانست کرسی کسب کند؛ در حال حاضر تعداد نامزد های نزدیک به نخست وزیر در حال افزایش است.
این کارشناس عراقی در خصوص امکان پیروری ائتلاف «نصر العراق» در آینده انتخابات پارلمانی نیز گفت: مسلما نمی توانیم انتظار داشته باشیم که ائتلاف «نصر» انتظارات را مانند میزان آرایی که ائتلاف دولت قانون در انتخابات سال ۲۰۱۴ کسب کرد، برآورده کند؛ در آن سال ائتلاف دولت قانون ۱۰۴ کرسی پارلمان را به دست آورد اما اکنون میتوان انتظار داشت ائتلاف «نصر» اکثریت پارلمان را به دست آورد، چراکه بیشتر ائتلاف های دیگر از هم گسیخته شدند و مواضع دو پهلویی دارند و از سوی دیگر چند شعبه شدن جریانات شیعه میان فتح، حکمت، استقامت و مستقلها و تقریبا واحد بودن جریان های اهل سنت میتواند به زیان شیعیان تمام شود؛ کردها نیز در این میان چند شاخه شدهاند.
«کبیسی» همچنین افزود: اگر چه ائتلاف «نصر» میتواند اکثریت پارلمان را به دست آورد اما شاید نتواند حکومت تشکیل دهد، زیرا که این موضوع نیاز به ۱۶۵ کرسی پارلمان دارد و کسب این میزان آراء سخت به نظر میرسد، بنابراین باید فضا به سمت تشکیل ائتلاف ها بعد از انتخابات برود تا بتوان تشکیل حکومت را محقق کرد. معتقدم این موضوع نیز آسان نیست، بله «نصر» میتواند اکثریت پارلمان را به دست آورد اما خرده کرسی های باقی مانده که شاید حدود ۵۵ یا ۵۶ کرسی باشد، شامل فهرستهای زیادی است که هر یک سودای خاص خود را دارند.
وی در خصوص تشکیل ائتلاف های به رهبری «ایاد علاوی» و «العبادی» نیز گفت: برخی جریان ها به علاوی پیوستهاند چرا که معتقدند میتواند، رای بالایی دست کم در بغداد کسب کند و آنها با این آراء می توانند وارد پارلمان شوند؛ جریان های دیگری نیز هستند که به همین دلایل طرفدار «العبادی» شدهاند و در مجموع همه آنها برای کسب رای مردم میکوشند، معتقدم که در پس از ائتلاف ها دلایل مادی وجود دارد و ذی نفعانی هستند که نقش آفرینی میکنند.
این کارشناس در مورد اینکه چه گروهها و طرف هایی بهدنبال تاثیرگذاری بر روند انتخابات پارلمانی عراق هستند؟ نیز گفت: معتقدم نظام سیاسی عراق تصمیم گرفته است که پست نخست وزیری را به شیعیان اختصاص دهد و احتمال دارد این موضوع تا مدتهای طولانی ادامه یابد کسی نتواند غیر از این را اجرایی کند. در واقع این پست منحصرا در اختیار دایره ائتلافهای شیعه قرار گرفته است.
«کبیسی» افزود: البته به زعم بنده، منصب نخست وزیری در میان شیعیان زیاد به تعداد آراء بستگی ندارد و به نوعی یک توافق بینالمللی محسوب میشود. به عنوان نمونه در سال های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۴ ایران نقش زیادی داشت، چنانکه در سال ۲۰۱۴ ایران بعد از کنار رفتن نوری مالکی از نخستوزیری در انتخاب «حیدر العبادی» در این منصب تاثیر گذار بود.
به اعتقاد این کارشناس بین المللی، ایران در خصوص پست نخست وزیری عراق تاثیر گذار است و در صورت ائتلاف لیست های مورد حمایت ایران با «العبادی»، نشان میدهد تهران میخواهد «العبادی» همچنان نخست وزیر عراق باقی بماند؛ از سوی دیگر «العبادی» نمیخواهد بار دیگر نخست وزیر عراق شود، چرا که وتوی «آیتالله سیستانی»، مرجعیت عالی شیعه عراق را در پشت سر خود میبیند.
وی در پاسخ به این سوال که با توجه به اوضاع سیاسی عراق شانس پیروزی کدام جریانها بیشتر است؟ گفت که بعید است کردها بتوانند همان تعداد کرسی هایی را که در انتخابات ۲۰۱۴ کسب کرده بودند، در انتخابات آینده به دست بیاوردند و احتمالا تعداد زیادی از کرسی های خود را به خصوص در کرکوک از دست میدهند و از هشت کرسی موجود به شش کرسی می رسند؛ از سوی دیگر اهلسنت همه تلاش خود را به کار بستند تا بلکه بتوانند انتخابات را به تعویق بیندازند، اما پس از تصویب پیش نویس قانون انتخابات اعلام آمادگی کردند، زیرا متوجه شدهاند که نمی توانند با شیعیان رقابت کنند.